Akademik Arşiv ve Açık Erişim Komisyonu

 

 Birimin Görevleri>> 

MADDE 10. (1) Gebze Teknik Üniversitesi Rektörlüğü, Akademik Arşiv ve Açık Erişim Komisyonu kurulmasına öncülük ederek bu komisyonun yürütücülüğünü üstlenir.

 (2) Akademik Arşiv ve Açık Erişim Komisyonu üyeleri, Rektörün önerisi ile üniversite senatosu tarafından üç yıllığına atanır, gerekli görüldüğünde senato tarafından tekrar atanabilir veya değiştirilebilir. Komisyon; Rektör veya Rektör Yardımcısı başkanlığında, Fakülte Dekanları veya Yardımcıları, Enstitü Müdürleri veya Yardımcıları, Bilgi İşlem Dairesi temsilcisi ve Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Başkanından ve uygun görülen birim temsilcilerinden oluşur. Komitenin sekreteryası, Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Başkanlığı tarafından yürütülür.

 (3) Akademik Arşiv ve Açık Erişim Komisyonu önerisi ve Rektör onayı ile Veri Yönetimi Planlarının geliştirilmesi ile ilgili konuları içeren, ancak bunlarla sınırlı olmayan Ulusal ve Avrupa Birliği yasalarına uyumlu veriler ile ilgili tüm konulardan sorumlu bir Veri Yöneticisi belirlenir.

 (4) Akademik Arşiv ve Açık Erişim Komisyonu, bu yönergenin yürürlüğe girmesinden itibaren her yıl yönergenin değerlendirilmesinden ve uygulama sürecinin planlanmasından yükümlü olacaktır. Komisyon, gerekli gördüğü durumlarda yönergeyi revize etme çalışmalarından sorumludur. Bu faaliyetler için uygun finansman olanaklarını ve diğer paydaşlarla olan işbirliği araştırır.

 (5) Akademik Arşiv ve Açık Erişim Komisyonu, Avrupa Açık Bilim Politikası Platformu'nun çalışmalarını izleyerek araştırma kalitesini ve Açık Bilim davranış ve uygulamalarını teşvik eden bir araştırma değerlendirme çerçevesi geliştirmeyi ve araştırmacılar için ödül mekanizmalarının oluşturulmasını teşvik eder. Akademik arşivin içeriğini sistem tarafından sağlanan istatistiklerle izler, yönerge uyumluluğunu takip eder.

 Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Başkanlığı

MADDE 11. (1) 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunun 4/c maddesine göre üniversiteler; bilim dünyasının seçkin bir üyesi haline gelmek için yüksek düzeyde araştırma yapmak ve sonuçlarını yaymakla; 42/d maddesi göre de kurumun bilimsel ve entelektüel birikimini eksiksiz derleme altına almakla görevlidir. Bu çerçevede Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Başkanlığı, Gebze Teknik Üniversitesi Akademik Arşiv Açık Erişim Sistemi çalışması ile bu gerekliliği yerine getirmekle sorumludur.

 (2) Gebze Teknik Üniversitesi mensuplarının sisteme aktardıkları bilimsel çalışmaların kayıtlarını Açık Arşivler Girişimi Üst Veri Harmanlama Protokolü (OAI-PMH) standartlarına göre kontrol eder. Gerekli durumlarda düzeltme için Gebze Teknik Üniversitesi mensuplarıyla birlikte çalışılır. Benzersiz tanımlayıcıların (DOI'ler, ORCID veya diğerleri gibi) kullanımının zorunluluğunu sağlar.

 (3) Akademik arşivin içeriğini sistem tarafından sağlanan istatistiklerle izler, diğer birimler ile koordineli olarak yönerge uyumluluğunu takip eder. Tam metin yayınlar Akademik Arşiv Açık Erişim Sisteminde açılmadan önce tüm telif izinleri kütüphane personeli tarafından SHERPA/Romeo veritabanından kontrol edilir.

 (4) Üniversite Kütüphane Daire Başkanlığı, bölümler ve diğer uygun kurumlarla (bu tür yasal hizmetler, araştırma destek personeli, Veri Yönetim Planı uzmanları) işbirliği içerisinde açık bilimin benimsenmesini kolaylaştırmak ve araştırmacılara, kütüphanecilere ve diğer destek personeline gerekli beceri ve uzmanlık sağlamak için eğitim kursları açmayı koordine eder. Bu tür eğitim kursları, açık erişim yayıncılığı, açık veri, veri yönetimi, araştırma verisi ve araştırma etiği için gerekli becerileri içerir. Eğitim farklı disiplinler dikkate alınarak tüm kariyer aşamalarındaki araştırmacılara sunulur ve müfredata dahil edilir.

 (5) Kurumun akademik arşiv ve diğer araştırma altyapılarının FAIR veri ilkeleri (Findable=Bulunabilir, Accessibe=Erişilebilir, Interoperable=Birlikte Çalışabilir, Reusable=Yeniden Kullanılabilir) ve Avrupa Açık Bilim Bulutu teknik özellikleriyle ilgili sertifika gerekliliklerine uygunluğunu sağlar. İçerik ve veri yayınlamak için Açık Lisans politikasına sahip olarak takip eder.

 Bilgi İşlem Daire Başkanlığı

MADDE 12. (1) Bilgi İşlem Daire Başkanlığı, Akademik Arşiv ve Açık Erişim Sistemi yazılımının kurulumu, güncellenmesi, bakımı, yedeklenmesi, korunarak saklanması, güvenliğinin sağlanması ve Ulusal Akademik Arşiv sistemine açık erişim standartlarında veri aktarılması süreçlerini yürütür. Ayrıca araştırmacılara uygun rehberlik için mekanizmalar ve hizmetler sağlar.

 Gebze Teknik Üniversitesi Mensupları

MADDE 13. (1) Gebze Teknik Üniversitesi mensupları, üniversitede çalıştıkları sürece ürettikleri bilimsel ve entelektüel çalışmaları, internet aracılığı ile işlem yaparak, yasal koşullar çerçevesinde, Gebze Teknik Üniversitesi Akademik Arşiv ve Açık Erişim Sistemi’nde yayımlamak üzere kaydeder.

 (2) Gebze Teknik Üniversitesi mensupları, bilimsel – entelektüel katkı sağladığı çalışmalarının, Gebze Teknik Üniversitesi Akademik Arşivinde depolanarak Açık Erişime sunulmasını, kamuya açık olarak dağıtım ve koruma prensiplerine uygun olarak arşivlenmesini kabul eder.

 (3) Gebze Teknik Üniversitesi mensupları, bilimsel ve entelektüel katkı sağladığı akademik çalışmalarının ön baskı, son baskı veya yayıncı baskısının, yayıncının izin verdiği koşullar doğrultusunda, Gebze Teknik Üniversitesi Akademik Arşivi’nde depolanarak açık erişime sunulmasına onay verir.

 (4) Gebze Teknik Üniversitesi mensupları, ambargo ve benzeri koşullar nedeniyle sınırlandırılmış veya tamamen engellenmiş olmadığı sürece, akademik çalışmalarının son sürümlerini, yayıncının izin verdiği koşullar doğrultusunda depolanmasını onaylar.

 (5) Gebze Teknik Üniversitesi mensupları, bulundukları yıl içerisinde gerçekleştirdikleri bilimsel çalışmalarını en geç o öğretim yılı sonuna kadar Gebze Teknik Üniversitesi Akademik Arşiv ve Açık Erişim Sisteminde, yasal koşullar çerçevesinde ve yayıncılarla yapılmış olan anlaşmaların koşullarını ihlal etmeyecek şekilde depolanmasına onay verir. Patent başvurusu yapılması düşünülen çalışmalar, başvuru gerçekleştikten sonra patent yayını ile aynı tarihte depolanabilir.

 (6) Gebze Teknik Üniversitesi Akademik Arşiv ve Açık Erişim Sistemindeki çalışmaların tam metinlerine serbest erişim, yazarın kararına ve yayının telif hakkı durumuna bağlıdır.

 (7) Akademik Arşivde yer alacak kaynaklar sisteme yılın herhangi bir zamanında eklenebilir. Ancak eklenmis olan bu kaynaklar dergide yayımlanacağı tarihe kadar ya da yayıncının / yazarın belirlediği 'ambargo’ döneminin sonuna kadar açık erişime açılmaz.

 (8) Gebze Teknik Üniversitesi, araştırmalarını “açık erişim” seçeneği ile yayımlatmak isteyen mensuplarını destekler. Yazarların yayıncılarla yaptıkları anlaşmalar ve depolama seçenekleri göz önüne alındığında çalışmalara erişim, “kamuya açık erişim” ve “ambargo süresi sonunda açık erişim” başlıklarıyla uygulanır.

 (9) Birden fazla Gebze Teknik Üniversitesi mensubu tarafından gerçekleştirilmiş çok yazarlı çalışmalarda kaynağın depolanma sorumluluğu üniversite mensubu başyazara aittir

 

 

 YÖ-0067 Akademik Arşiv ve Açık Erişim Yönergesi

AKADEMİK ARŞİV ve AÇIK ERİŞİM KOMİSYONU ÜYELERİ
BAŞKAN

Prof. Dr. Bülent KESKİNLER-Rektör Yardımcısı

 Başkan

ÜYELER

Prof. Dr. Murat Anıl MERCAN

 Üye

Prof. Dr. Bülent SEZEN

 Üye

Prof. Dr. Mahmut DURMUŞ

 Üye

Doç. Dr. Reyhan YILDIZ

 Üye

Dr. Öğr. Üyesi Ahmet Anıl DİNDAR

 Üye

Dr. Öğr. Üyesi İlke ANAÇ

 Üye

Öğr. Gör. Dr. Murat ŞEKER

 Üye

Teoman TOHUM Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Başkanı

 Üye